7. sınıf · 3. ünite

Boşaltım Sisteminin Sağlığı

Su, beslenme, hareket ve ekran alışkanlıklarının boşaltım sistemiyle ilişkisini incele. Güvenilir bilgi bul, doğrula ve kaydet.

FB.7.3.920 dakika6 mini soru
Birlikte geliştirelim

Bir hata mı gördün?

Boşaltım Sisteminin Sağlığı

Adını, okulunu veya telefonunu açıklamaya yazma. E-posta adresin ve bildirimin herkese açık yayımlanmaz. 13 yaşından küçüksen geri dönüş için veli e-postası kullan.

Beden eğitimi dersinden sonra su içmek istediğin bir günü düşün. Aynı günün akşamında bir oyuna dalıp su içmeyi unutmuş da olabilirsin. Böbreklerimiz, gün boyunca attığımız ve aldığımız su miktarı değişirken vücudun su dengesinin korunmasına yardımcı olur. Bu bölümde su, beslenme, hareket ve ekran alışkanlıklarını inceleyecek, konuyla ilgili bir bilgiyi güvenilir kaynaklardan araştıracaksın.

Bu konuda öğreneceklerin

  • Yeterli su içmenin, dengeli beslenmenin ve kişisel hijyenin boşaltım sistemi sağlığı açısından önemini açıklarsın.
  • Sportif ve sosyal etkinliklerin ve ekran alışkanlıklarının günlük yaşam düzenine etkisini değerlendirirsin.
  • Araştırma soruna uygun bilgi kaynaklarını seçer, bulduğun bilgileri doğrulayıp kaydedersin.

01 — Su, beslenme ve hijyen alışkanlıklarımız neden önemlidir?

Böbrekler kanı süzer ve atıkların idrarla uzaklaştırılmasını sağlar. Ayrıca vücuttaki su ve tuz miktarının dengelenmesine yardımcı olur. Gün içinde yapabileceğimiz üç şey bu sistemin sağlığını destekler.

  • Yeterli su içmek. Terleme sırasında su kaybederiz. Sıcak havada ya da hareketli bir günde su ihtiyacımız artabilir. Su içmeyi gün içine yaymak kaybettiğimiz sıvının karşılanmasına yardımcı olur.
  • Dengeli beslenmek. Protein, büyüme ve gelişme için gereklidir. Öğünlerde farklı besin gruplarına yer veririz. Fazla tuz tüketimi kan basıncını yükseltebilir. Yemeklerin tadına bakmadan tuz eklememek ve çok tuzlu atıştırmalıkları sık tüketmemek tuz alımını azaltmaya yardımcı olur.
  • Kişisel hijyene özen göstermek. Tuvalet temizliğine dikkat etmek idrar yollarını korumaya yardımcı olur. Tuvaletten sonra elleri su ve sabunla yıkamak da günlük hijyenin bir parçasıdır.
Üç kartta gün içine yayılan su tüketimi, dengeli beslenme ve tuvalet hijyeni örneklerle gösteriliyor.Görseli büyüt
Birlikte geliştirelim

Bir hata mı gördün?

Boşaltım Sisteminin Sağlığı

Adını, okulunu veya telefonunu açıklamaya yazma. E-posta adresin ve bildirimin herkese açık yayımlanmaz. 13 yaşından küçüksen geri dönüş için veli e-postası kullan.

Gün içine yayılan su tüketimi, çeşitli besinler ve tuvalet hijyeni boşaltım sistemi sağlığını destekleyen alışkanlıklardır.

BİLGİ · Az su içtiğimizde idrar nasıl değişebilir?Alınan su azaldığında böbrekler vücuttaki suyu korumak için daha fazla suyu kana geri alabilir. Böylece idrar miktarı azalabilir ve idrar daha yoğun olabilir. Su ihtiyacımız yaşımıza, hareket düzeyimize ve hava sıcaklığına göre değişebilir.

02 — Spor, sosyal yaşam ve ekran alışkanlıkları nasıl etkili olur?

  • Sportif etkinlikler. Yürüyüş, bisiklete binme veya okulda oynadığın hareketli oyunlar düzenli fiziksel etkinlik yapmanın yollarıdır. Düzenli hareket, kalp ve damar sağlığını destekler. Böbrek sağlığını korumada kan basıncının sağlıklı aralıkta kalması da önemlidir. Spor yaparken terle kaybettiğin sıvıyı karşılamayı unutma.
  • Sosyal etkinlikler. Arkadaşlarla oyun oynamak, bir kulübe katılmak ya da ailece yürüyüşe çıkmak dinlenmeye, hareket etmeye ve stresle baş etmeye yardımcı olabilir. Hareketli bir sosyal etkinlikle günün bir bölümünü ekran dışında geçirebilirsin.
  • Ekran alışkanlıkları. Teknoloji bağımlılığı günlük düzeni aksatabilir. Ekran başındayken su içmeyi, ayağa kalkmayı ve uyku saatini ertelediğini fark edersen ekran süreni gözden geçir. Çalışma ya da oyun aralarına kısa molalar koyabilirsin.
Solda uzun bir ekran oturumunda hareket ve su içmenin ertelenebildiği, sağda kısa bir molanın ayağa kalkmaya ve su içmeye fırsat verdiği gösteriliyor.Görseli büyüt
Birlikte geliştirelim

Bir hata mı gördün?

Boşaltım Sisteminin Sağlığı

Adını, okulunu veya telefonunu açıklamaya yazma. E-posta adresin ve bildirimin herkese açık yayımlanmaz. 13 yaşından küçüksen geri dönüş için veli e-postası kullan.

Ekran kullanımına verilen kısa aralar, ayağa kalkmak ve su içmeyi hatırlamak için fırsat sağlar.

Günlük durumUygulanabilir alışkanlıkNeye yardımcı olur?
Beden eğitimi dersinde terlemekSu şişeni yanında bulundurmakTerle kaybedilen suyu karşılamaya
Teneffüsü çoğunlukla oturarak geçirmekArkadaşlarınla bahçede hareketli bir oyun oynamakGün içinde daha fazla hareket etmeye
Ekran başında su içmeyi unutmakÇalışmaya ara verip ayağa kalkmak ve su içmekHareket ve su içmeye zaman ayırmaya

ÖRNEK · Bir gününü gözden geçirDeniz, bilgisayarda ödev hazırlarken su içmeyi unuttuğunu fark ediyor. Bir sonraki gün masasına temiz bir su şişesi koyuyor ve ödevin her bölümünü tamamladığında ayağa kalkıp kısa bir ara veriyor. Sen de gününde su içmeyi veya hareket etmeyi ertelediğin bir anı seç. O anda uygulayabileceğin küçük bir değişikliği söyle.

03 — Güvenilir bilgiye nasıl ulaşırız?

Boşaltım sistemi sağlığıyla ilgili bir bilgiye rastladığında önce neyi öğrenmek istediğini belirle. Örneğin “Sıcak havada hareket ettiğimizde su ihtiyacımız neden değişir?” sorusuyla başlayabilirsin.

  • Kaynak seç. Ders kitabını, Sağlık Bakanlığı gibi resmî sağlık kurumlarının yayınlarını veya bir sağlık uzmanına sorabileceğin soruları düşün. İnternette içerikten kimin sorumlu olduğuna ve yayın tarihine bak.
  • Bilgiyi bul. Araştırma sorunu yanıtlayan kısmı oku. Bir kaynağın sözünü ettiği yaş grubuna ve koşullara dikkat et. Su gereksinimiyle ilgili bir metin, sıcak hava ve egzersizi ayrı ayrı açıklayabilir.
  • Bilgiyi doğrula. Bulduğun açıklamayı ikinci bir güvenilir kaynakla karşılaştır. Arkadaşınla iki kaynağın hangi noktalarda uyuştuğunu tartış. Açıklamalar ayrılıyorsa öğretmenine veya konuyla ilgili bir uzmana danış.
  • Bilgiyi kaydet. Yalnızca doğrulayabildiğin sonucu kendi cümlelerinle yaz. Hangi kaynaklardan yararlandığını da belirt. İstersen bulduğun bilgileri bir poster veya kısa bir sunuda paylaş.
Dört kutu, güvenilir kaynak seçme, araştırma sorusuna yanıt bulma, bilgiyi doğrulama ve kaynaklarıyla birlikte kaydetme adımlarını gösteriyor.Görseli büyüt
Birlikte geliştirelim

Bir hata mı gördün?

Boşaltım Sisteminin Sağlığı

Adını, okulunu veya telefonunu açıklamaya yazma. E-posta adresin ve bildirimin herkese açık yayımlanmaz. 13 yaşından küçüksen geri dönüş için veli e-postası kullan.

Kaynağı seçtikten sonra soruyla ilgili bilgiyi bul, karşılaştırarak doğrula ve yararlandığın kaynaklarla birlikte kaydet.

Bir bilgiyi araştır ve paylaş

Su tüketimi, hareket veya beslenme hakkında bir soru seç. İki güvenilir kaynakla çalış ve tablodaki alanları doldur. Son cümleni, kaynaklarda bulduğun bir gerekçeyle birlikte sınıfta paylaş.

Araştırma adımıNotum
Merak ettiğim soru ve inceleyeceğim ilk kaynak…
Karşılaştırmak için kullandığım ikinci kaynak…
Doğruladığım bilgi ve gerekçem…

Mini kontrol

Mini soru

Yazın açık havada oynayan Eren, terlemeyle kaybettiği suyu karşılamak istiyor. Hangi alışkanlık bu amaca uygundur?

Birlikte geliştirelim

Bir hata mı gördün?

Boşaltım Sisteminin Sağlığı · 1. soru

Adını, okulunu veya telefonunu açıklamaya yazma. E-posta adresin ve bildirimin herkese açık yayımlanmaz. 13 yaşından küçüksen geri dönüş için veli e-postası kullan. Aynı soru için bir kez bildirim gönderebilirsin.

Mini soru

Böbrek sağlığını destekleyen beslenme alışkanlığı hangisidir?

Birlikte geliştirelim

Bir hata mı gördün?

Boşaltım Sisteminin Sağlığı · 2. soru

Adını, okulunu veya telefonunu açıklamaya yazma. E-posta adresin ve bildirimin herkese açık yayımlanmaz. 13 yaşından küçüksen geri dönüş için veli e-postası kullan. Aynı soru için bir kez bildirim gönderebilirsin.

Mini soru

Okul çıkışında düzenli olarak arkadaşlarıyla yürüyen Eda’nın bu alışkanlığı sağlığını nasıl destekler?

Birlikte geliştirelim

Bir hata mı gördün?

Boşaltım Sisteminin Sağlığı · 3. soru

Adını, okulunu veya telefonunu açıklamaya yazma. E-posta adresin ve bildirimin herkese açık yayımlanmaz. 13 yaşından küçüksen geri dönüş için veli e-postası kullan. Aynı soru için bir kez bildirim gönderebilirsin.

Mini soru

Lina bilgisayarda ödev hazırlarken birkaç saat ayağa kalkmadığını ve su içmeyi unuttuğunu fark ediyor. Ödevini sürdürürken hem hareket etmeye hem de su içmeye nasıl zaman ayırabilir?

Birlikte geliştirelim

Bir hata mı gördün?

Boşaltım Sisteminin Sağlığı · 4. soru

Adını, okulunu veya telefonunu açıklamaya yazma. E-posta adresin ve bildirimin herkese açık yayımlanmaz. 13 yaşından küçüksen geri dönüş için veli e-postası kullan. Aynı soru için bir kez bildirim gönderebilirsin.

Mini soru

Defne, yazarı ve kaynağı belirtilmeyen bir paylaşımda “Herkesin su ihtiyacı her gün aynıdır.” ifadesini görüyor. Defne bu bilgiyi posterine yazmadan önce ne yapmalıdır?

Birlikte geliştirelim

Bir hata mı gördün?

Boşaltım Sisteminin Sağlığı · 5. soru

Adını, okulunu veya telefonunu açıklamaya yazma. E-posta adresin ve bildirimin herkese açık yayımlanmaz. 13 yaşından küçüksen geri dönüş için veli e-postası kullan. Aynı soru için bir kez bildirim gönderebilirsin.

Mini soru

I. Yeterli su almak vücudun su dengesini destekler. II. Ekran süresini bilmek, bir kişinin böbreklerinin ne kadar iyi çalıştığını anlamak için yeterlidir. III. Tuvalet temizliğine dikkat etmek kişisel hijyenin bir parçasıdır. Bu ifadelerden hangileri doğrudur?

Birlikte geliştirelim

Bir hata mı gördün?

Boşaltım Sisteminin Sağlığı · 6. soru

Adını, okulunu veya telefonunu açıklamaya yazma. E-posta adresin ve bildirimin herkese açık yayımlanmaz. 13 yaşından küçüksen geri dönüş için veli e-postası kullan. Aynı soru için bir kez bildirim gönderebilirsin.

Kısaca özet

  • Yeterli su içmek sıvı dengesini destekler. Su ihtiyacı hava sıcaklığına ve fiziksel harekete göre değişebilir.
  • Çeşitli beslenmek, aşırı tuz tüketiminden kaçınmak ve tuvalet temizliğine dikkat etmek sağlığı korumaya yardımcı olur.
  • Sportif ve sosyal etkinlikler, hareketli bir günlük yaşamı destekler. Ekrana ara vermek su içmeye ve hareket etmeye zaman açar.
  • Bir sağlık bilgisi toplarken güvenilir kaynaklar seç, bulduğun açıklamaları karşılaştır ve doğruladıklarını kaynaklarıyla kaydet.

Konuyu kaynaklarla pekiştir

Bölüm testi ve PDF hazırlandığında bu alana kaynak kartları eklenecek.